Την ανάγκη ενίσχυσης του αμπελοοινικού τομέα μέσα από τη συλλογική οργάνωση, την εξωστρέφεια, την καινοτομία και τη μετάβαση σε ένα παραγωγικό μοντέλο υψηλότερης προστιθέμενης αξίας ανέδειξε ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Μαργαρίτης Σχοινάς, μιλώντας στην επετειακή εκδήλωση για τα 75 χρόνια της ΚΕΟΣΟΕ (Κεντρική Συνεταιριστική Ένωση Αμπελοοινικών Προϊόντων).
Στην εκδήλωση παρέστησαν, μεταξύ άλλων, εκπρόσωποι του αμπελοοινικού τομέα, βουλευτές, πρώην υπουργοί και στελέχη της τοπικής αυτοδιοίκησης.
Ο κ. Σχοινάς υπογράμμισε τον ρόλο της συνεταιριστικής οργάνωσης, σημειώνοντας ότι η πορεία των 75 ετών της ΚΕΟΣΟΕ επιβεβαιώνει τη σημασία της συνεργασίας στον πρωτογενή τομέα. Όπως ανέφερε, μέσα από ισχυρά συλλογικά σχήματα οι παραγωγοί μπορούν να ενισχύσουν τη διαπραγματευτική τους θέση, να αποκτήσουν πρόσβαση σε νέες αγορές και να συμμετέχουν ουσιαστικά στην υπεραξία του προϊόντος τους.
Αναφερόμενος στη σημερινή εικόνα του κλάδου, έκανε λόγο για μια πραγματικότητα με δύο όψεις. Από τη μία πλευρά, όπως είπε, το ελληνικό κρασί ενισχύει την παρουσία του στις διεθνείς αγορές, με τις εξαγωγές να αυξάνονται κατά 12% το 2025. Από την άλλη, επισήμανε ότι παραμένουν σοβαρές διαρθρωτικές προκλήσεις, όπως η μείωση των αμπελουργικών εκτάσεων, η εγκατάλειψη καλλιεργειών που αγγίζει το 30% την τελευταία δεκαπενταετία, ο μικρός και κατακερματισμένος κλήρος, η παραοικονομία και τα προβλήματα ιχνηλασιμότητας.
Ο υπουργός προσδιόρισε ως βασικούς άξονες πολιτικής την ενίσχυση των συνεταιριστικών σχημάτων, την προώθηση της καινοτομίας, την αναβάθμιση της εκπαίδευσης και την αξιοποίηση των χρηματοδοτικών εργαλείων της ΚΑΠ 2023-2027, των προγραμμάτων LEADER, των σχεδίων βελτίωσης, καθώς και των δράσεων για νέους αγρότες και μεταποίηση. Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στον οινοτουρισμό, τονίζοντας ότι μπορεί να δημιουργήσει σημαντική υπεραξία για τις τοπικές κοινωνίες.
«Σε αυτή τη διαδικασία η Ελλάδα δεν θα είναι απλώς παρούσα, αλλά θα πρωταγωνιστήσει», ανέφερε, θέτοντας ως κεντρικό στόχο τη μετάβαση του κλάδου «από την εποχή της επιβίωσης στην εποχή της προστιθέμενης αξίας».
Στην ανάγκη άμεσου σχεδιασμού και υλοποίησης ενός ολοκληρωμένου σχεδίου βιώσιμης ανάπτυξης στον πρωτογενή τομέα αναφέρθηκε ο πρώην πρωθυπουργός Κώστας Καραμανλής, υπογραμμίζοντας ότι η παρέμβαση αυτή πρέπει να γίνει «πριν χαθεί οριστικά κάθε δυνατότητα παρέμβασης». Όπως τόνισε, ο πρωτογενής τομέας είναι κρίσιμος για την οικονομία, την επισιτιστική ασφάλεια, την περιφερειακή ανάπτυξη και την κοινωνική συνοχή.
Μιλώντας για την ΚΕΟΣΟΕ, σημείωσε ότι στα 75 χρόνια λειτουργίας της υπερασπίζεται τα συμφέροντα των αμπελουργών και συμβάλλει στη βιωσιμότητα και την αξιοπρεπή ανταμοιβή περίπου 160.000 ανθρώπων που δραστηριοποιούνται στον κλάδο. Περιέγραψε την κατάσταση στον αγροτικό τομέα ως δύσκολη, λόγω της αύξησης του κόστους παραγωγής, των διαρθρωτικών αδυναμιών και του δημογραφικού προβλήματος της υπαίθρου, ενώ πρότεινε την αξιοποίηση μικρών φωτοβολταϊκών μονάδων για την ενεργειακή αυτονομία των αγροτών και την άμεση αντιμετώπιση των «κόκκινων» δανείων αγροτών και συνεταιρισμών.
Την ανάγκη ουσιαστικής στήριξης του αγροτικού τομέα, με έμφαση στις θεσμικές παρεμβάσεις και στη διασφάλιση επαρκούς χρηματοδότησης, ανέδειξε ο πρώην υπουργός Κώστας Σκανδαλίδης. Ο ίδιος χαρακτήρισε την ΚΕΟΣΟΕ «άξιο πρεσβευτή» του αγροδιατροφικού τομέα και συνέδεσε την πορεία του κλάδου με την ευρύτερη ανάγκη παραγωγικής ανασυγκρότησης της χώρας. Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στο ζήτημα της ποιότητας, σημειώνοντας ότι απαιτείται η διάθεση των αναγκαίων πόρων από την Πολιτεία, καθώς και η περαιτέρω ενεργοποίηση του ΕΛΓΟ-ΔΗΜΗΤΡΑ στο πλαίσιο μιας συνολικής στρατηγικής για την αγροτική ανάπτυξη.
Στις πιέσεις που δέχεται ο αμπελοοινικός τομέας και στην ανάγκη ενίσχυσης των συνεργατικών σχημάτων στάθηκε ο βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ Βασίλης Κόκκαλης. «Το αμπέλι και ο οίνος βρίσκονται σε μια δύσκολη περίοδο», σημείωσε, επισημαίνοντας ότι όσα έχει καταφέρει ο κλάδος μέχρι σήμερα οφείλονται σε μεγάλο βαθμό στις προσπάθειες των ίδιων των παραγωγών. Αναφέρθηκε, επίσης, στην Εθνική Στρατηγική για τον οίνο, η οποία, όπως είπε, διαμορφώθηκε το 2018 σε συνεργασία με τους φορείς του κλάδου, τονίζοντας ότι πρόκειται για ένα από τα ελάχιστα προϊόντα για τα οποία υπάρχει οργανωμένος στρατηγικός σχεδιασμός.
Τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι αμπελοκαλλιεργητές και συνολικά ο αγροτικός κόσμος ανέδειξε η βουλευτής του ΚΚΕ Διαμάντω Μανωλάκου. Όπως σημείωσε, η πορεία του κλάδου «δεν είναι απλώς μια καταγραφή ετών, αλλά μια διαδρομή συνυφασμένη με τους κόπους και τις αγωνίες των Ελλήνων αμπελοκαλλιεργητών να διατηρήσουν την παραγωγή τους». Η ίδια έκανε λόγο για οριακή κατάσταση στην ύπαιθρο, τονίζοντας ότι το κόστος παραγωγής έχει εκτοξευθεί, ενώ οι τιμές παραγωγού παραμένουν καθηλωμένες, συχνά κάτω από το επίπεδο του κόστους.
Στην ανάγκη ειλικρινούς αποτύπωσης των προβλημάτων του αγροτικού τομέα αναφέρθηκε, κατά τον χαιρετισμό του, ο αντιπρόεδρος της ΕΘΕΑΣ και Πρόεδρος του Αγροτικού Πτηνοτροφικού Συνεταιρισμού Ιωαννίνων «Η ΠΙΝΔΟΣ», Ανδρέας Δημητρίου, υπογραμμίζοντας τη σημασία ενίσχυσης των συλλογικών σχημάτων.
Όπως ανέφερε, οι παραγωγοί πιέζονται από το αυξημένο κόστος παραγωγής, τα «κόκκινα» δάνεια, την περιορισμένη χρηματοδότηση, καθώς και από λειτουργικές δυσκολίες που σχετίζονται με το ΟΣΔΕ, τον ΕΛΓΑ και τις ζωονόσους.
«Η επόμενη ημέρα του αγροτικού τομέα δεν μπορεί να είναι ατομική, αλλά συλλογική και συνεργατική, βασισμένη σε ισχυρούς συνεταιρισμούς», σημείωσε ο κ. Δημητρίου, προσθέτοντας ότι «όταν ενώνουμε δυνάμεις, μπορούμε να δώσουμε απαντήσεις στα προβλήματα του Έλληνα παραγωγού».
