Πηγή Εικόνας: https://www.dianeosis.orgΗ Τεχνητή Νοημοσύνη έχει ήδη περάσει από τη σφαίρα της τεχνολογικής καινοτομίας στην καθημερινότητα εκατομμυρίων ανθρώπων παγκοσμίως και βεβαίως και στην Ελλάδα, όπου οι πολίτες φαίνεται να εξοικειώνονται γρήγορα με τις εφαρμογές της ΑΙ, αλλά ταυτόχρονα διατηρούν επιφυλάξεις για ορισμένες από τις επιπτώσεις της.
Τα ευρήματα νέας έρευνας της διαΝΕΟσις αποτυπώνουν μια κοινωνία που υιοθετεί την τεχνολογία με ταχείς ρυθμούς, χωρίς όμως να έχει καταλήξει σε μια ενιαία στάση απέναντί της. Η έρευνα διεξήχθη από τη Metron Analysis σε πανελλαδικό δείγμα 1.111 ατόμων με τηλεφωνικές και διαδικτυακές συνεντεύξεις στις αρχές Ιανουαρίου 2026. Τα δεδομένα συνοδεύονται από αναλύσεις της ερευνητικής ομάδας της Metron Analysis – Στράτου Φαναρά, Γιάννη Μπαλαμπανίδη και Πέννυς Αποστολοπούλου – καθώς και του κοινωνιολόγου και μεταδιδακτορικού ερευνητή στο Ελληνικό Ανοιχτό Πανεπιστήμιο και διδάσκοντα στο ΕΚΠΑ, Ηρακλή Βογιατζή.
Ένα από τα πρώτα συμπεράσματα της έρευνας είναι ότι η Τεχνητή Νοημοσύνη έχει ήδη υψηλή αναγνωρισιμότητα στην Ελλάδα. Το 95% των ερωτηθέντων δηλώνει ότι γνωρίζει την τεχνολογία, ενώ μόνο το 15% περιορίζεται στο ότι απλώς «την έχει ακουστά». Επιπλέον, περίπου οκτώ στους δέκα απαντούν με βεβαιότητα ότι γνωρίζουν τι είναι η ΑΙ.
Ακόμη πιο εντυπωσιακή είναι η αύξηση της πραγματικής χρήσης. Το 65% του πληθυσμού δηλώνει ότι έχει χρησιμοποιήσει εφαρμογές Τεχνητής Νοημοσύνης. Μόλις τρεις μήνες νωρίτερα, τον Οκτώβριο του 2025, αντίστοιχη έρευνα της Metron Analysis κατέγραφε ποσοστό 47%. Η αύξηση κατά 18 ποσοστιαίες μονάδες μέσα σε τόσο σύντομο διάστημα δείχνει πόσο γρήγορα ενσωματώνονται τα εργαλεία αυτά στην καθημερινότητα.
Η έρευνα καταγράφει σαφείς διαφοροποιήσεις μεταξύ όσων χρησιμοποιούν την ΑΙ και όσων δεν την έχουν εντάξει ακόμη στη ζωή τους. Οι χρήστες είναι συχνότερα άνδρες, περίπου κατά 10 ποσοστιαίες μονάδες σε σχέση με τις γυναίκες, εμφανίζονται νεότεροι ηλικιακά, έχουν συχνότερα τριτοβάθμια εκπαίδευση και υψηλότερο εισόδημα. Μόνο στην ηλικιακή κατηγορία άνω των 65 ετών οι μη χρήστες υπερτερούν.
Το χάσμα μεταξύ των δύο ομάδων φαίνεται και στα συναισθήματα απέναντι στην τεχνολογία. Στο σύνολο του δείγματος, τα συχνότερα συναισθήματα είναι το ενδιαφέρον (55%) και η επιφυλακτικότητα ή καχυποψία (46%). Ωστόσο, οι χρήστες εμφανίζονται πολύ πιο θετικοί: το 68% δηλώνει ενδιαφέρον για την ΑΙ, ποσοστό κατά 42 μονάδες υψηλότερο από ό,τι στους μη χρήστες. Αντίθετα, στους μη χρήστες κυριαρχεί η καχυποψία, με 65%.
Προσδοκίες και ανησυχίες
Σε ό,τι αφορά τις επιπτώσεις της ΑΙ στην καθημερινότητα, οι απαντήσεις δείχνουν έναν συνδυασμό αισιοδοξίας και προβληματισμού. Περισσότεροι από τους μισούς ερωτηθέντες εκτιμούν ότι η τεχνολογία θα συμβάλλει στη βελτίωση της παραγωγικότητας στην εργασία, στην επίλυση σύνθετων προβλημάτων, στη λήψη δύσκολων αποφάσεων και στη δημιουργικότητα.
Αντίθετα, σε ζητήματα που σχετίζονται με τον συναισθηματικό κόσμο, οι προσδοκίες είναι λιγότερο θετικές. Πολλοί θεωρούν ότι η ΑΙ μπορεί να επηρεάσει αρνητικά την ψυχική ισορροπία, την κοινωνική εξωστρέφεια ή τη συναισθηματική σύνδεση μεταξύ ανθρώπων. Σημαντικό ποσοστό εκτιμά επίσης ότι μπορεί να επηρεαστεί αρνητικά η κριτική σκέψη.
Σε επίπεδο συγκεκριμένων τομέων, τα πιο θετικά ποσοστά εμφανίζονται σε πεδία που σχετίζονται με την επιστήμη και την οικονομία. Το 85% των ερωτηθέντων θεωρεί ότι η ΑΙ θα ευνοήσει την επιστημονική έρευνα, το 81% τη λειτουργία των επιχειρήσεων και το 67% την παραγωγικότητα της εργασίας.
Θετικές προσδοκίες καταγράφονται επίσης για την εκπαίδευση (65%), την προστασία του περιβάλλοντος (64%) και την άμυνα και ασφάλεια (57%). Πιο οριακή είναι η στάση απέναντι στις επιπτώσεις στην υγεία και την ψυχική υγεία, με 53% θετικές ή μάλλον θετικές απαντήσεις.
Την ίδια στιγμή, σημαντικές ανησυχίες εκφράζονται για θεσμικά ζητήματα. Το 72% εκτιμά ότι η ΑΙ μπορεί να επηρεάσει αρνητικά την προστασία των προσωπικών δεδομένων, το 58% τη δημοκρατία και το 47% τη δικαιοσύνη.
Παρά τις επιφυλάξεις αυτές, η τεχνολογία αντιμετωπίζεται ως πιθανός μοχλός βελτίωσης για τον δημόσιο τομέα. Περίπου οκτώ στους δέκα ερωτηθέντες πιστεύουν ότι μπορεί να συμβάλλει στη μείωση της γραφειοκρατίας. Στον τομέα της ενημέρωσης και της ειδησεογραφίας, το 58% θεωρεί ότι η επίδραση θα είναι θετική.
Πώς χρησιμοποιείται η ΑΙ
Η έρευνα καταγράφει και τις βασικές χρήσεις των εφαρμογών Τεχνητής Νοημοσύνης από τους πολίτες. Η πιο διαδεδομένη πλατφόρμα είναι το ChatGPT, το οποίο χρησιμοποιείται συχνά από το 75% των χρηστών, ποσοστό περίπου διπλάσιο από την επόμενη επιλογή, την Google AI Overview.
Οι βασικοί λόγοι χρήσης είναι η πληροφόρηση και ενημέρωση και η εκπαίδευση, με ποσοστά κοντά στο 65%. Ακολουθεί η χρήση για εργασιακούς σκοπούς, με 52%.
Σημαντική είναι επίσης η χρήση για τεχνική βοήθεια και επισκευές (46%) και για θέματα υγείας (31%). Παράλληλα, ένα μέρος των χρηστών χρησιμοποιεί την ΑΙ και για προσωπικούς λόγους, 37% για ψυχαγωγία, 31% για προσωπική ανάπτυξη, 11% για ψυχολογική βοήθεια και 6% για συντροφιά.
Οι περισσότεροι χρήστες δηλώνουν ότι αντιλαμβάνονται την ΑΙ ως εργαλείο και όχι ως «ανθρώπινη» οντότητα. Το 58% τη βλέπει ως βοηθό, το 37% ως συνομιλητή και το 30% ως σύμβουλο ή δάσκαλο.
Σε ό,τι αφορά την αξιοπιστία των απαντήσεων, μόνο το 5% δηλώνει ότι τις εμπιστεύεται απόλυτα. Το 64% απαντά ότι τις εμπιστεύεται «αρκετά» και το 28% «λίγο». Όταν αμφιβάλλουν για μια απάντηση, το 87% προσπαθεί να βρει πιο πειστική εκδοχή, το 84% διασταυρώνει την πληροφορία με άλλες διαδικτυακές πηγές και περίπου ένας στους τρεις ζητά επιπλέον τεκμηρίωση από την ίδια την εφαρμογή.
Στάση απέναντι στη ρύθμιση
Ένα από τα πιο καθαρά ευρήματα της έρευνας αφορά τη ρύθμιση της τεχνολογίας. Το 90% των ερωτηθέντων θεωρεί ότι πρέπει να υπάρξουν περιορισμοί στη χρήση της ΑΙ. Μόνο ένα μικρό ποσοστό θεωρεί ότι η τεχνολογία πρέπει να λειτουργεί χωρίς περιορισμούς, αν και η άποψη αυτή είναι πιο συχνή μεταξύ των χρηστών.
Σε ό,τι αφορά την ενημέρωση για τις δυνατότητες και τους κινδύνους της ΑΙ, τα πανεπιστήμια και τα ερευνητικά κέντρα συγκεντρώνουν το υψηλότερο επίπεδο εμπιστοσύνης, με 74%. Ακολουθούν η οικογένεια και οι φίλοι, ενώ χαμηλότερα βρίσκονται φορείς όπως η κυβέρνηση, οι εργοδότες και τα μέσα ενημέρωσης.
