Πηγή Εικόνας: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Τις προηγούμενες δεκαετίες τα καταφύγια κατασκευάστηκαν ως υπόγεια οχυρά για την προστασία από τις αεροπορικές επιθέσεις, στις μέρες μας, ωστόσο, η χρήση καταφυγίων φαίνεται ότι θα αξιοποιηθεί, στην Ισπανία τουλάχιστον, για έναν άλλο «πόλεμο», ενάντια στα ακραία κλιματικά φαινόμενα.

Η Ισπανία ανακοίνωσε στα μέσα Δεκεμβρίου ότι σκοπεύει να δημιουργήσει ένα εθνικό δίκτυο καταφυγίων για το κλίμα ενόψει του καλοκαιριού και εξαιτίας των πιο έντονων κυμάτων καύσωνα που πλήττουν τη χώρα. Ο πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ έκανε γνωστό ότι μια σειρά από κυβερνητικά κτίρια θα προσφέρουν στους πολίτες καταφύγιο κατά τους θερμότερους μήνες του έτους. Το δίκτυο θα ενσωματώσει καταφύγια για το κλίμα που έχουν ήδη δημιουργηθεί στη Βαρκελώνη και τη Χώρα των Βάσκων.

Ο Σάντσεθ παρουσίασε λεπτομερώς το σχέδιο της χώρας για την αντιμετώπιση της αυξανόμενης σοβαρότητας της κλιματικής αλλαγής μέσω 80 πρωτοβουλιών. Τα μέτρα καλύπτουν ζητήματα όπως πλημμύρες, πυρκαγιές και ψευδείς πληροφορίες σχετικά με την κλιματική αλλαγή, παράλληλα με την αύξηση των θερμοκρασιών. «Οι καταστροφικές ξηρασίες και οι καύσωνες δεν είναι πλέον σπάνιοι. Κάποια καλοκαίρια, δεν αντιμετωπίζουμε ξεχωριστούς καύσωνες, αλλά έναν μακρύ καύσωνα που διαρκεί από τον Ιούνιο έως τον Αύγουστο. Αυτό είναι πλέον το νέο κανονικό», ανέφερε σύμφωνα με το Euronews.

Η κλιματική αλλαγή είναι η αιτία αυτής της αύξησης των θερμοκρασιών και της αυξανόμενης συχνότητας των φαινομένων ακραίας ζέστης, όπως επιβεβαιώνεται από την ανάλυση των παγκόσμιων τάσεων θερμοκρασίας της Διακυβερνητικής Επιτροπής για την Κλιματική Αλλαγή (IPCC).

Τα νέα καταφύγια για το κλίμα θα προσφέρουν χώρους σε ανθρώπους σε όλη τη χώρα για να δροσιστούν το επόμενο καλοκαίρι, ενώ θεωρούνται ιδιαίτερα σημαντικά στις αστικές περιοχές. «Το φαινόμενο της θερμικής νησίδας εντείνεται σε αυτές τις καύσωνες και συνήθως συμβαίνει στις πόλεις», δήλωσε ο επιστήμονας δεδομένων Manuel Banza στο Euronews Green. «Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι έχουμε πόλεις με πυκνή δόμηση και πολύ άσφαλτο που απορροφά τον ήλιο, και στο τέλος της ημέρας, βλέπουμε ότι στις έξι ή επτά το απόγευμα, μπορεί να κάνει ακόμα πολύ ζέστη, παρόλο που δεν έχει πια ήλιο, επειδή το έδαφος έχει απορροφήσει τη θερμότητα» πρόσθεσε.

Το δίκτυο θα βασιστεί σε προγράμματα που έχουν ήδη θεσπιστεί από περιφερειακές κυβερνήσεις, μεταξύ άλλων στην Καταλονία, τη Χώρα των Βάσκων και τη Μούρθια. Στην πρωτεύουσα της Καταλονίας, τη Βαρκελώνη, υπάρχουν ήδη περίπου 400 καταφύγια για την αντιμετώπιση των κλιματικών συνθηκών σε δημόσια κτίρια όπως βιβλιοθήκες, μουσεία, αθλητικά κέντρα και εμπορικά κέντρα.

Αυτοί οι χώροι, οι οποίοι είναι κλιματιζόμενοι και συνήθως εξοπλισμένοι με καθίσματα και δωρεάν νερό, έχουν σχεδιαστεί ως καταφύγια από τη ζέστη, ιδίως για ηλικιωμένους, μωρά, άτομα με προβλήματα υγείας και όσους δεν διαθέτουν τους απαραίτητους πόρους στο σπίτι τους για να αντιμετωπίσουν τις υψηλές θερμοκρασίες.

Σύμφωνα με το σύστημα καθημερινής παρακολούθησης της θνησιμότητας της Ισπανίας (MoMo), περισσότερα από 21.700 άτομα πέθαναν από αιτίες που σχετίζονται με τη ζέστη μεταξύ 2015 και 2023, τα περισσότερα από τα οποία ήταν άνω των 65 ετών. Αυτό το καλοκαίρι, καταγράφηκαν περισσότερες από 3.800 θάνατοι που σχετίζονται με τη ζέστη – 88% περισσότεροι από ό,τι το 2024 – σύμφωνα με εκτιμήσεις του Υπουργείου Υγείας.