Πηγή Εικόνας: απε μπε

Της Τέτης Ηγουμενίδη

Σε φάση έντονης επενδυτικής κινητοποίησης εισέρχεται το Υπερταμείο, με τη Μονάδα Στρατηγικών Συμβάσεων (PPF) να προετοιμάζει διαγωνισμούς συνολικού προϋπολογισμού που υπερβαίνει το 1 δισ. ευρώ μέσα στο 2026.

Κατά την παρουσίαση του σχεδιασμού, ο διευθύνων σύμβουλος του Υπερταμείου, Γιάννης Παπαχρήστου και ο αναπληρωτής διευθύνων σύμβουλος, Παναγιώτης Σταμπουλίδης, περιέγραψαν τη μετάβαση του φορέα σε έναν πιο ενεργό ρόλο, με στόχο να λειτουργήσει ως Εθνικό Επενδυτικό Ταμείο για την Ανάπτυξη, χρηματοδοτώντας και ωριμάζοντας έργα στρατηγικής σημασίας.

Στο επιχειρηματικό πλάνο της περιόδου 2025–2027 προβλέπονται οργανικά κέρδη της τάξης του 1 δισ. ευρώ και απόδοση μερισμάτων 0,7 δισ. ευρώ στο Δημόσιο. Για το 2026 ειδικότερα, η PPF αναμένεται να «βγάλει στον αέρα» έργα προϋπολογισμού περίπου 1 δισ. ευρώ.

Στο χαρτοφυλάκιο των άμεσων προκηρύξεων περιλαμβάνονται παρεμβάσεις για τον ΟΣΕ, την Ελληνική Αστυνομία και το Λιμενικό Σώμα, ενώ παράλληλα βρίσκονται σε προχωρημένο στάδιο οι διαδικασίες για τη μετεγκατάσταση των φυλακών Κορυδαλλού και για το Κυβερνητικό Πάρκο «Ανδρέας Λεντάκης».

Ξεχωρίζει το έργο του Ολοκληρωμένου Πληροφοριακού Συστήματος Εντύπων Ασφαλείας (νέες ταυτότητες και διαβατήρια), προϋπολογισμού 400 εκατ. ευρώ. Ο ανάδοχος θα αναλάβει την ανάπτυξη και λειτουργία του συστήματος για 15 έτη, καθώς και την προμήθεια εξοπλισμού και εντύπων για το ίδιο χρονικό διάστημα. Η διαγωνιστική διαδικασία θα εξελιχθεί σε δύο στάδια: αρχική προεπιλογή υποψηφίων και στη συνέχεια τεχνικός διάλογος και κατάθεση δεσμευτικών προσφορών.

Στον τομέα της ναυτιλίας και της θαλάσσιας ασφάλειας, δρομολογείται πρόγραμμα ενίσχυσης του Λιμενικού Σώματος, που περιλαμβάνει την προμήθεια δύο πλοίων ανοιχτής θαλάσσης άνω των 80 μέτρων (180 εκατ. ευρώ), καθώς και επιπλέον διαγωνισμούς για έξι παράκτια περιπολικά και δέκα καταδιωκτικά σκάφη. Το συνολικό πρόγραμμα του υπουργείου Ναυτιλίας φτάνει τα 400 εκατ. ευρώ.

Παράλληλα, η PPF έχει αναλάβει να ωριμάσει και να προκηρύξει έργα 1,3 δισ. ευρώ για τον ΟΣΕ, μεταξύ των οποίων το σύστημα GSM-R και η αναβάθμιση της διπλής γραμμής ΣΚΑ–Οινόη και Σ.Σ. Αλιάρτου.

Στο πεδίο των υποδομών περιλαμβάνονται ακόμη η αποκατάσταση του Αχιλλείου στην Κέρκυρα, η ανακαίνιση του Καυταντζογλείου Σταδίου στη Θεσσαλονίκη, η παρέμβαση στην ακτή Ναυάγιο στη Ζάκυνθο και η αναβάθμιση του Συνοριακού Σταθμού Ευζώνων.

Η PPF ορίστηκε επίσης αρμόδια για την ωρίμανση και δημοπράτηση του έργου «Ανάπτυξη Νησιωτικών Λιμενικών Υποδομών» (135 εκατ. ευρώ), που αφορά παρεμβάσεις σε νησιωτικές περιοχές. Τα πρώτα έργα που θα προκηρυχθούν, με χρηματοδότηση από το ΕΣΠΑ «Μεταφορές 2021-2027», αφορούν επεκτάσεις και ενισχύσεις λιμενικών εγκαταστάσεων σε Λειψούς, Ρέθυμνο και Σφακιά.

Σε επίπεδο αξιοποίησης περιουσιακών στοιχείων, εντός του α’ τριμήνου αναμένεται η εκκίνηση του διαγωνισμού για την υποπαραχώρηση τμήματος της χερσαίας ζώνης του λιμένα Ελευσίνας, ενώ σε εξέλιξη βρίσκεται η δεύτερη φάση για την πώληση του 51% του Οργανισμού Λιμένος Λαυρίου. Μέχρι το τέλος του έτους προγραμματίζεται και ο διαγωνισμός για την αξιοποίηση των 22 περιφερειακών αεροδρομίων ως ενιαίο σύνολο.

Η μετεγκατάσταση των φυλακών Κορυδαλλού (600 εκατ. ευρώ) βρίσκεται στη φάση του ανταγωνιστικού διαλόγου, ενώ για το Κυβερνητικό Πάρκο (421 εκατ. ευρώ) η πρόσκληση δεσμευτικών προσφορών τοποθετείται εντός του α’ εξαμήνου 2026.

Νέος επενδυτικός βραχίονας: HIIF και Pharos

Κεντρικό στοιχείο της στρατηγικής του Υπερταμείου αποτελεί η ενεργοποίηση του Ελληνικού Επενδυτικού Ταμείου Καινοτομίας και Υποδομών (HIIF), με στόχο τη μόχλευση κεφαλαίων 1 δισ. ευρώ σε ορίζοντα τριετίας για έργα ψηφιακών και ενεργειακών υποδομών. Ήδη έχουν αξιολογηθεί 25 έργα, ενώ η πρώτη επένδυση αναμένεται το δίμηνο Μαρτίου–Απριλίου 2026.

Παράλληλα, το Υπερταμείο κατέχει το 70% του Pharos – The Greek AI Factory, που ξεκινά τη λειτουργία του τον Απρίλιο του 2026. Το Pharos θα λειτουργήσει ως επιταχυντής (accelerator) για περισσότερες από 50 startups τεχνητής νοημοσύνης και περίπου 100 μικρομεσαίες επιχειρήσεις, παρέχοντας υπολογιστικές υποδομές και τεχνογνωσία, με στόχο τη διαμόρφωση ενός οργανωμένου εθνικού οικοσυστήματος ΑΙ.

Ιδιαίτερη αναφορά έγινε και στην πορεία της ΕΤΑΔ, την οποία η διοίκηση χαρακτήρισε παράδειγμα λειτουργικού μετασχηματισμού. Τα έσοδα αυξήθηκαν από 37,7 εκατ. ευρώ το 2015 σε άνω των 61 εκατ. ευρώ το 2024, με πρόβλεψη προσέγγισης των 70 εκατ. ευρώ το 2025 και εκτιμώμενα κέρδη 20 εκατ. ευρώ.

Το 2025 υλοποιήθηκαν από την ΕΤΑΔ περίπου 35 διαγωνισμοί μισθώσεων και πέντε πωλήσεων, ενώ υπεγράφησαν 13 συμβάσεις παραχώρησης σε ΟΤΑ. Παράλληλα, ξεκίνησε το φιλόδοξο έργο «Landmark 360°» για την καταγραφή 36.000 εγγραφών ακινήτων. Μέχρι στιγμής έχουν ωριμάσει 1.000 ακίνητα με τη νέα φάση που αφορά 9.000 ακίνητα να δρομολογείται εντός του έτους.