Πηγή Εικόνας: απε - μπεΟι πόλεις που προσαρμόζουν τους κύκλους των φωτεινών σηματοδοτών για να ενισχύσουν την οδική ασφάλεια μπορούν να περιορίσουν την επικίνδυνη οδήγηση χωρίς προκαλέσουν γκρίνιες ή οικονομική επιβάρυνση. Μάλιστα, με …έναν σμπάρο μπορούν να δώσουν και ανάσες στο έντονο κυκλοφοριακό πρόβλημα.
Γρήγορο κουίζ: Όταν σκέφτεστε κάτι που κάνει τους δρόμους ασφαλέστερους, ποια εικόνα σας έρχεται πρώτα στο μυαλό; Ίσως σκέφτεστε ένα σαμαράκι ή μια κάμερα κυκλοφορίας. Και δικαίως. Καθένα από αυτά είναι ένας αποτελεσματικός τρόπος για τη μείωση των συγκρούσεων. Ωστόσο, πιθανόν να παραλείψατε μια λύση που κρύβεται σε κοινή θέα: το ταπεινό φανάρι.
Όλο και περισσότερες πόλεις επιλέγουν να χρησιμοποιούν τα φανάρια για την αλλαγή συμπεριφοράς των οδηγών, επιβραδύνοντας τους παραβάτες, αποτρέποντας επικίνδυνες, αριστερές στροφές και καθιστώντας τους πεζούς πιο ορατούς — με αμελητέο κόστος για τους φορολογούμενους.
Ενώ η ρύθμιση των παλαιότερων φωτεινών σηματοδοτών απαιτεί επίσκεψη επί τόπου, οι νεότερες εκδόσεις επιτρέπουν την εξ αποστάσεως διαχείριση, συχνά χρησιμοποιώντας υπολογιστές, αισθητήρες και κάμερες για να ανταποκρίνονται σε πραγματικό χρόνο στις μεταβαλλόμενες ροές της κυκλοφορίας. (Ορισμένες εταιρείες τεχνολογίας προωθούν πλέον τη δυνατότητα των αυτοκινήτων να επικοινωνούν απευθείας με τους φωτεινούς σηματοδότες μέσω συστημάτων «vehicle-to-everything», γνωστών ως V2X, αλλά οι δυνατότητες σηματοδότησης της κυκλοφορίας που περιγράφονται παρακάτω δεν βασίζονται σε αυτό).
Για πάνω από έναν αιώνα, η σηματοδότηση υπήρξε το βασικό όπλο των μηχανικών στον ατέρμονο αγώνα τους για την καταπολέμηση της κυκλοφοριακής συμφόρησης, ο οποίος συνεπαγόταν επίσης τη διεύρυνση των αυτοκινητοδρόμων και την επιβολή επικίνδυνα υψηλών ορίων ταχύτητας. Οι προσπάθειες αυτές δεν ήταν ιδιαίτερα επιτυχείς. Πλέον, αποδεικνύεται ότι τα φανάρια μιας πόλης μπορούν να έχουν διπλή λειτουργία, μειώνοντας τόσο τις συγκρούσεις όσο και την κυκλοφοριακή συμφόρηση.
Σκεφτείτε τα «πράσινα κύματα» (γνωστά και ως πράσινες ζώνες), τα οποία είναι μια σειρά από πράσινα φανάρια προγραμματισμένα ώστε να επιτρέπουν στους οδηγούς να προχωρούν σε διάφορες διασταυρώσεις χωρίς να πατούν φρένο. Τα πράσινα κύματα δεν είναι σύμπτωση ή σημάδι θείας πρόνοιας, αλλά αποτέλεσμα της χρονικής ρύθμισης των φωτεινών σηματοδοτών ώστε να εξυπηρετούν οχήματα που κινούνται με σταθερή, προκαθορισμένη ταχύτητα, γνωστή ως ταχύτητα προόδου.
Οι αυτοκινητιστές απολαμβάνουν τα πράσινα κύματα και προσαρμόζουν τη συμπεριφορά τους για να τα προλάβουν. «Οι οδηγοί συνήθως ακολουθούν τις ίδιες διαδρομές προς και από την εργασία τους, οπότε μαθαίνουν τα μοτίβα», αναφέρει στο Bloomberg ο Eric Raamot, πρώην διευθυντής τεχνολογίας στην Econolite, εταιρείας λογισμικού για φανάρια κυκλοφορίας. «Σκέφτονται: «Αν ήμουν μόνο πέντε δευτερόλεπτα πιο γρήγορος, θα είχα προλάβει το φανάρι. Την επόμενη φορά πρέπει να επιταχύνω»».
Η δημοτικότητα των πράσινων κυμάτων προσφέρει μια ευκαιρία για τη μείωση των κινδύνων στους δρόμους. Μειώνοντας την ταχύτητα προόδου σε διαδρόμους με υψηλό ποσοστό ατυχημάτων κατά μερικά χιλιόμετρα την ώρα, μια υπηρεσία μεταφορών μπορεί να υποχρεώσει τους αυτοκινητιστές να είναι πιο προσεκτικοί με το γκάζι, ώστε να μπορούν να βρουν το πράσινο κύμα. Όταν οι οδηγοί επιβραδύνουν θα είναι σε θέση να αντιδράσουν σε κάποιο αιφνίδιο συμβάν, όπως ένα αυτοκίνητο που στρίβει στη λωρίδα τους ή ένας πεζός που εμφανίζεται ξαφνικά.
Ένας άλλος τρόπος με τον οποίο οι πόλεις μπορούν να μειώσουν την ταχύτητα των οχημάτων είναι η εφαρμογή του «rest in red», μιας τακτικής που ενεργοποιείται τη νύχτα, όταν αυξάνονται τα ατυχήματα και οι πεζοί είναι πιο πιθανό να παρασυρθούν από κάποιο όχημα. Αντί να χρησιμοποιούν έναν αυτόματο κύκλο σηματοδότησης κόκκινο-πράσινο-κίτρινο, οι διασταυρώσεις «rest in red» μεταβαίνουν αυτόματα στο κόκκινο σε όλες τις κατευθύνσεις μετά τη δύση του ηλίου, αναγκάζοντας τον οδηγό να σταματήσει και να παρατηρήσει το περιβάλλον του πριν ένας αισθητήρας καταγράψει την άφιξή του και αλλάξει το φανάρι σε πράσινο. Σε μια πιο προηγμένη τεχνολογικά έκδοση του «rest in red», τοποθετούνται αισθητήρες πριν από τη διασταύρωση και ρυθμίζονται έτσι ώστε να δίνουν πράσινο φως στους οδηγούς που πλησιάζουν και τηρούν το όριο ταχύτητας, ενώ όσοι το υπερβαίνουν θα συναντήσουν κόκκινο φανάρι.
Τα οφέλη του «rest in red» είναι διπλά: αναγκάζει τους οδηγούς που υπερβαίνουν το όριο ταχύτητας να επιβραδύνουν, ενώ τους εκπαιδεύει — όπως και τα «green waves» — ότι αν οδηγούν πιο αργά στο μέλλον, θα συναντούν λιγότερα κόκκινα φανάρια.
Ενώ η «ανάπαυση στο κόκκινο» και η μείωση της ταχύτητας προόδου έχουν σχεδιαστεί για να επιβραδύνουν τα οχήματα, τα διαστήματα προτεραιότητας πεζών (LPI) μπορούν να μειώσουν τις συγκρούσεις, καθιστώντας τους πεζούς που διασχίζουν το δρόμο πιο ορατούς. Ένα φανάρι εξοπλισμένο με LPI δίνει στους πεζούς μερικά δευτερόλεπτα σήματος «Περπατήστε» πριν οι οδηγοί που ανυπομονούν να στρίψουν στη διαδρομή τους πάρουν πράσινο. Στη Νέα Υόρκη, όπου τα LPI είναι ευρέως διαδεδομένα, έχουν συμβάλει στη μείωση των τραυματισμών και των θανάτων πεζών κατά 33%.
Ο Raamot, πρώην στέλεχος της Econolite, που μίλησε στο Blooberg και πρότεινε στις πόλεις να «χρησιμοποιούν LPI παντού», αντί να τα εγκαθιστούν μόνο σε επιλεγμένες διασταυρώσεις. Συνιστά στις πόλεις που επανεξετάζουν τη σηματοδότηση να εξετάσουν επίσης τις αριστερές στροφές — «τις πιο θανατηφόρες κινήσεις στον δρόμο», όπως τις αποκάλεσε — όπου οι οδηγοί αντιμετωπίζουν αναβοσβήνουσα κίτρινα βέλη που τους προσκαλούν να στρίψουν αριστερά στην αντίθετη κατεύθυνση. Η λύση, σύμφωνα με τον ίδιο, είναι η προσθήκη μιας προστατευμένης αριστερής στροφής στο τέλος του κύκλου του φωτεινού σηματοδότη.
Η προσθήκη προστατευμένων αριστερών στροφών, η εγκατάσταση LPI και η ρύθμιση της ταχύτητας προόδου είναι όλες απλές και οικονομικά προσιτές παρεμβάσεις, υπό την προϋπόθεση ότι οι σηματοδοτήσεις ελέγχονται κεντρικά (διαφορετικά, ένας εργάτης πρέπει να επισκεφθεί κάθε σηματοδότη για να τον επαναρυθμίσει).
